سامانه هم اندیشی جوانان دهکده توریستی روئین

به بعضی از ویژگی‌های سازمان‌های غیردولتی که آنها را از سازمان‌های دیگر مشخص می‌کند اشاره می‌کنیم:

- با توجه به اینکه سازمان‌های غیردولتی به‌طور مستقیم به فعالیت‌های سیاسی نمی‌پردازند، حکومت‌های مختلف حساسیت زیادی به آنها ندارند و بنابراین آنها می‌توانند به راحتی به فعالیت‌های خود ادامه دهند.

- به‌علت نداشتن هیچ‌گونه وابستگی به دولت‌ها، تحولات ناشی از تغییرات دولت‌ها و مسئولیت‌ها، برنامه‌های سازمان‌های غیردولتی را تحت‌الشعاع قرار نمی‌دهد و بدین‌ترتیب آنها می‌توانند برای خود سیاست و برنامه‌های درازمدت تدوین کنند. همچنین به‌علت محدودیت بودجه و امکانات، دچار تورم تشکیلاتی نمی‌شوند و می‌توانند افراد کارآمدی را جذب کنند.
معمولا سازمان‌های دولتی در عملکردهای داخلی و بین‌المللی خود ملاحظاتی دارند اما این ملاحظات در تشکل‌های غیردولتی کمتر دیده می‌شود.

- با توجه به اینکه سازمان‌های غیردولتی معمولا کوچک هستند، امکان تکثیرپذیری بیشتری دارند، مثلا حتی می‌توانند با ۵نفر هم یک تشکل غیردولتی به‌وجود آورند.

- این سازمان‌ها به‌علت خودجوش‌بودن می‌توانند افرادی با سلایق همسان و مطابق یکدیگر را دور هم جمع کنند. بنابراین انسجام تشکیلاتی در این مجموعه‌ها بیشتر و توان عملکرد آنها نیز بالاتر از مجموعه‌های دولتی است.

- درصورتی که بین سازمان‌ها، شبکه‌ای ارتباطی تشکیل شود، گروه عظیم‌تر و قدرتمندتری از احزاب سیاسی در معادلات فرهنگی، سیاسی و اجتماعی وارد می‌شوند، با این تفاوت که آسیب‌پذیری آنها در قبال عکس‌العمل مخالفان کمتر است چون تعدادشان کمتر است.

پیشینه و اهداف سازمان‌های غیردولتی

در دهه۸۰ میلادی، نظام سرمایه‌داری با ترمیم نقاط آسیب‌پذیر به طرحی نو در گردش سرمایه دست یافت. کم‌کم بر افزایش سازمان‌های غیردولتی تاکید می‌شد و سازمان ملل تحت نفوذ قدرت‌های برتر، همین روش را در پیش گرفت.

حمایت‌های مادی و غیرمادی بین‌المللی و سازمان ملل از سازمان‌های غیردولتی به اندازه‌ای است که نظام‌های سرمایه‌داری، این اهداف را در توسعه آنها مدنظر قرار داده‌اند:
- تعدیل دولت‌ها با استفاده از ابزارهای گوناگون از جمله سازمان‌های غیردولتی به‌عنوان اهرم فشار و ایجاد اصلاحات در کشورها
- اجرای پروژه‌های دولتی در کشورهایی مانند ایران که نهادهای دولتی در پیگیری ملاحظات قانونی خود مدنظر قرار می‌دهند و می‌توانند این برنامه‌ها را به کمک سازمان‌های غیردولتی اجرا کنند.

سازمان‌های غیردولتی در کشورهای در حال توسعه

مقایسه میان سازمان‌‌های غیردولتی در کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه نشان می‌دهد که در کشورهای پیشرفته، سازمان‌های غیردولتی خیریه (مددکاری اجتماعی) بیشتر رشد کرده‌اند. اما در کشورهای در حال توسعه مانند ایران، برنامه‌ریزی بیشتر در مسیر توسعه سازمان‌های فرهنگی و اجتماعی است. البته بسیاری از این سازمان‌ها را نیز گروه‌های علمی، مذهبی، خیریه و گروه‌های عام‌المنفعه تشکیل می‌دهند که با اهداف خیرخواهانه و انسانی تشکیل شده‌اند. اگر این سازمان‌ها با اهداف درست تاسیس شوند، کارایی زیادی خواهند داشت؛ مانند اتصال میان مردم و مسئولان، حلقه هویت بومی و ملی، عمل کردن به‌عنوان بازوی نظارتی نظام اسلامی و نظارت بر عملکرد نهادهای دولتی، ارائه مشاوره به نهادهای مختلف در سطوح گوناگون و… .

سازمان‌های مردم‌نهاد

سازمان‌های مردم‌نهاد یا غیردولتی در سراسر جهان به اشکال مختلف استفاده می‌شوند و با توجه به بافت کلامی که در آن مورد استفاده قرار گرفته به انواع گوناگون سازمان‌ها اشاره می‌کند.

سازمان مردم‌نهاد در کلی‌ترین معنای خود به سازمانی اشاره می‌کند که مستقیما بخشی از ساختار دولت محسوب نمی‌شود اما به‌عنوان واسطه بین مردم و قوای حاکم و حتی خود جامعه نقش مهمی ایفا می‌کند.

بسیاری از این سازمان‌ها غیرانتفاعی هستند اما بودجه آنها از طریق کمک‌های مردمی، سازمان‌های دولتی، توسط خود دولت یا ترکیبی از روش‌های مذکور تامین می‌شود. بعضی از سازمان‌های مردم‌نهاد نیمه‌مستقل، وظایف و کارهای دولتی هم انجام می‌دهند ولی بعضی دیگر از این سازمان‌ها هیچ علاقه‌ای به سیاست ندارند، این در حالی است که بعضی از آنها برای منافع اعضای خود صرفا به لابیگری در دولت می‌پردازند.

با توجه به اینکه اصطلاح «سازمان مردم‌نهاد» بسیار کلی است، بسیاری از این سازمان‌ها ترجیح می‌دهند از اصطلاح سازمان داوطلبانه خصوصی (PVO) یا سازمان توسعه خصوصی (PDO) استفاده کنند. اگرچه انجمن‌های داوطلبانه متشکل از بسیاری از شهروندان در سراسر تاریخ وجود داشته‌اند، سازمان‌های غیردولتی اغلب به همان منوال – که اکنون در سطح بین‌المللی- دیده می‌شوند که در ۲قرن اخیر توسعه یافته‌اند. از نخستین سازمان‌های مردم‌نهاد می‌توان به صلیب سرخ جهانی اشاره کرد.

فرایند جهانی‌سازی در قرن بیستم موجب اهمیت‌یافتن سازمان‌های مردم‌نهاد شد. معاهدات بین‌المللی و سازمان‌های بین‌المللی از قبیل سازمان تجارت جهانی بیش از حد بر منافع مؤسسات مالی بزرگ متمرکز بودند، بنابراین برای متعادل کردن این روند، سازمان‌های غیردولتی بر مسائل بشردوستانه برای کمک به توسعه تاسیس شدند.

مراحل تکامل شکل‌گیری سازمان‌‌های غیردولتی

تکامل سازمان‌های غیردولتی مراحلی را طی کرده که از آن جمله می‌توان بر مراحل امدادرسانی و رفاه متمرکز بود که مستقیما به افراد ذی‌‌نفع، خدمات امدادی ارائه می‌کرد. توزیع غذا، تامین پناهگاه و ارائه خدمات بهداشتی نمونه‌هایی از خدمات این قبیل سازمان‌ها هستند که درواقع نیازهای روزانه افراد را تشخیص می‌دادند و آنها را برآورده می‌کردند.

در مرحله دوم، سازمان‌های مردم‌نهاد از لحاظ وسعت و اندازه کوچک‌تر شده و به مجموعه‌های مستقل و خودکفای محلی تبدیل شدند. در این مرحله، امکانات جوامع محلی را گسترش دادند تا بتوانند با اقدامات محلی مستقل، نیازهای آنها را برآورده سازند.

اما مرحله سوم از تکامل سازمان‌های غیردولتی، توسعه نظام‌های پایدار بود که در این قسمت تلاش می‌شد تغییراتی در سیاست‌ها و مؤسسات در سطح داخلی، ملی و بین‌المللی به‌وجود آورند؛ درواقع این سازمان‌ها کم‌کم از نقش قبلی خود که تامین ارائه خدمات عملیاتی بود فاصله گرفتند و نقش کاتالیزور را ایفا کردند. بدین‌ترتیب این سازمان‌ از سازمان مردم‌نهاد امدادرسان به سازمان مردم‌نهاد توسعه و آبادانی تغییر ماهیت داد. درواقع سازمان‌های غیردولتی برای رسیدن به اهداف گوناگونی فعالیت می‌کنند که معمولا برای پیشبرد اهداف مختلف می‌کوشند.البته روش‌ها و شیوه‌های مورد استفاده سازمان‌های غیردولتی نیز با یکدیگر متفاوتند؛ بعضی از آنها عمدتا در حد لابیگری فعالیت می‌کنند اما برخی دیگر از آنها انجام برنامه و فعالیت‌ها را مدنظر خود قرار می‌دهند.

مثلا سازمان عفو بین‌الملل که بزرگ‌ترین سازمان حقوق بشر در جهان است، نمونه دیگری از سازمان‌های مردم‌نهاد است. این سازمان یک انجمن جهانی از مدافعان حقوق بشر را تشکیل داده که در مناطق مختلف جهان حامی و مشترک دارد. شایان ذکر است که نهادهای مردمی برای رسیدن به اهداف مورد نظر خود نیاز به برقراری روابط سالم با دیگران دارند. مؤسسات و انجمن‌های خیریه از روابط عمومی پیچیده‌ای برای جمع‌آوری اعانه استفاده می‌کنند و درواقع آنها شیوه‌های نفوذ معمولی در دولت را به کار می‌بندند.

به‌طورکلی سازمان‌های غیردولتی، یک گروه خاص یا محیط‌زیست را در کانون توجه خود قرار می‌دهند. آنها به موضوعات مختلفی ازجمله مذهب، کمک‌های فوری و اقدامات بشردوستانه می‌پردازند. این سازمان‌ها به جمع‌آوری سازمان‌های حمایت مردمی و کمک‌های داوطلبانه می‌پردازند. آنها حمایت‌های مردمی و کمک‌های داوطلبانه را جمع‌‌آوری می‌کنند، روابط قوی و مستحکمی با گروه‌های اجتماعی کشورهای در حال توسعه دارند و در مناطقی که امکان ارسال کمک‌های دولتی وجود ندارد، وارد عمل می‌شوند و درواقع مانند بخشی از مجموعه روابط بین‌الملل پذیرفته شده‌اند. در ایران نیز مساجد، تکایا، هیات‌های مذهبی، صندوق‌های قرض‌الحسنه، خیریه‌ها، اتحادیه‌ها، اصناف مختلف و… جزو نهادهای مردمی محسوب می‌شوند که به‌تدریج رو به پیشرفت و افزایش هستند.شهریار مستوفی:

خانواده و روابط نسلی
۱- بررسی روابط والدین و جوانان •
۲-رابطه عملکردها و سبکهای تربیتی خانواده بر رفتار جوانان •
۳-نقش خانواده در انتقال ارزشهای اخلاقی و دینی به جوانان •
۴-نقش خانواده در جامعه پذیری جنسیتی فرزندان •
۵- بررسی میزان و عوامل موثر بر شکاف نسلی بین والدین و فرزندان •
۶-بررسی مقایسهای نظام ارزشهای جوانان و بزرگسالان •
۷-راهکارهای اصلاح روابط خانوادگی از دیدگاه اسلام •
۸-بررسی روند تغییرات و تحولات ناشی از مدرنیته در حوزه روابط خانوادگی •
۹-بررسی تطبیقی سیاستها، برنامه ها و قوانین حمایت از خانواده در ایران و دیگر کشورها

آموزش
۱۰ – بررسی نیازهای آموزشی جوانان با توجه به مناطق مختلف شهری و روستایی •
۱۱- بررسی میزان انگیزه پیشرفت تحصیلی جوانان و عوامل مؤثر بر آن •
۱۲- بررسی دغدغه های تحصیلی و آموزشی جوانان •
۱۳- آسیب شناسی کنکور سراسری در میان جوانان و خانواده ها •
۱۴ -بررسی نگرش جوانان در باره آینده شغلی و تحصیلی •
۱۵- بررسی علل وندالیسم و تخریب گرایی در محیطهای آموزشی •
۱۶ -بررسی پایگاه اجتماعی و اقتصادی جوانان بر دستیابی به آموزش عالی •

بهداشت وسلامت
۱۷ – تعاریف و شاخصهای سلامت جسمی، روانی، معنوی و اجتماعی •
۱۸- عوامل تهدیدکننده سلامت (جسمی، روانی، معنوی،اجتماعی) جوانان و راهکارهای ارتقای آن
۱۹ -علل شایع مرگ و میر در بین جوانان •
۲۰ -جوانان و بیماریهای خاص •
۲۱-بررسی علل شایع معلولیت در بین جوانان و بررسی مسائل و مشکلات معلولان جوان
۲۲- بررسی سلامت روان و برآورد شیوع انواع اختلالات روانی در بین جوانان •
۲۳- جوانان و مهارتهای زندگی •
۲۴-الگوهای سازگاری اجتماعی و انطباق در جوانان و عوامل موثر بر آن •
۲۵-بررسی عوامل موثر بر احساس آنومی و بیم و امید در بین جوانان •
۲۶- بررسی علل و عوامل موثر بر میزان شادی و یأس اجتماعی جوانان •
۲۷-بررسی عملکرد سازمانهای مختلف در حفظ و ارتقاء سلامت جوانان •
۲۸-ارزیابی وضعیت و کیفیت خدمات مشاوره و روانشناختی و دلایل عدم استقبال جوانان از این مراکز

حقوق و مسئولیتها، مشارکت اجتماعی وسیاسی

۲۹- بررسی رویکردها و سیاستهای مربوط به حقوق و تکالیف جوانان در ایران •
۳۰- بررسی تطبیقی ساختارهای مربوط به حقوق جوانان در ایران و جهان •
۳۱-بررسی تطبیقی قوانین دادرسی جوانان در نظام حقوقی ایران و سایر کشورها •
۳۲-آسیب شناسی نظام قضایی ایران در ارتباط با جوانان •
۳۳-سنجش نگرش جوانان در باره نظام قضایی کشور •
۳۴- توسعه ملی و مشارکت جوانان: رویکردها، سیاستها و تجارب عملی کشورها
۳۶- بررسی میزان آگاهی و عمل جوانان در قبال حقوق شهروندی •
۳۷- بررسی جنبش های سیاسی معاصر و تحلیل نقش جوانان در این جنبشها •
۳۸-بررسی میزان مسئولیت پذیری اجتماعی جوانان و عوامل موثر بر آن •
۳۹-بررسی و تدوین شاخصهای مشارکت اجتماعی و سیاسی جوانان •
۴۰-بررسی اشکال و سطوح مشارکت اجتماعی و سیاسی جوانان و عوامل موثر برآن
۴۱-بررسی تطبیقی مشارکت اجتماعی و سیاسی جوانان در ایران و سایر کشورها •
۴۲-بررسی مسائل و مشکلات سازمانهای مردم نهاد جوانان در ایران و مقایسه آن با سایر کشورها
۴۳-بررسی فرایند جامعه پذیری اجتماعی و سیاسی جوانان •
۴۴-رفتار سیاسی جوانان: رویکردها، مدلها و چالشها •
۴۵-بررسی گرایش جوانان نسبت به احزاب و تشکلهای سیاسی و آسیب شناسی حضور آنان در این عرصه
۴۶-بررسی شاخصها و کارآمدی مشروعیت نظام سیاسی و نگرش جوانان در این زمینه
۴۷-بررسی نگرش جوانان نسبت به عملکرد مسئولین و کارگزاران دولتی وسیاستهای در حال اجرا

رسانه های ارتباط جمعی
۴۸- بررسی نیازهای اطلاعاتی و رفتارهای اطلاعیابی جوانان •
۴۹- بررسی دسترسی، میزان و نحوه استفاده از رسانههای ارتباطجمعی در بین جوانان
۵۰-بررسی مقایسهای میزان اعتماد جوانان به رسانههای مختلف ارتباط جمعی •
۵۱-بررسی وضعیت استفاده و کاربردهای گوناگون فناوریهای اطلاعات در بین جوانان
۵۲-بررسی تفاوتهای جنسیتی بهره گیری از فناوریهای اطلاعات و ارتباطات در میان جوانان
۵۳-فرصتها و چالشهای استفاده فزاینده از اینترنت برای جوانان و ارائه راهکارها
۵۴-اعتیاد اینترنتی: میزان شیوع، دلایل و انگیزهها در بین جوانان •
۵۵-جوانان و شبکههای اجتماعی مجازی •
۵۶-بررسی میزان استفاده و کاربردهای تلفن همراه در بین جوانان و آسیبهای مربوط به آن
۵۷-میزان دسترسی و استفاده جوانان از برنامههای شبکه های ماهوارهای •
۵۸-الگوهای استفاده و مخاطب شناسی شبکه های ماهوارهای در ایران •
۵۹-پیامدهای اجتماعی و فرهنگی استفاده از برنامه های ماهواره ای و روشهای مقابله با تأثیرات مخرب این برنامه ها
۶۰-بررسی تطبیقی سیاست گذاری رسانه ای ماهواره ای در ایران و کشورهای اسلامی: رویکردها، چالشها و راهبردها
۶۱-جوانان و بازی های رایانه ای: چالشها و راهبردها •

سبک زندگی، مصرف و اوقات فراغت
۶۲-جوانان و سبک های زندگی مدرن •
۶۳-بررسی روند تغییرات سبک زندگی در ایران با تأکید بر جوانان •
۶۴-بررسی رابطه نظام ارزشی و سبک زندگی جوانان •
۶۵-بررسی مصرف کالاهای فرهنگی مجاز و غیرمجاز در بین جوانان و عوامل موثر بر آن
۶۶-بررسی استفاده از رسانه های نوین و تاثیر آن بر سبک زندگی جوانان •
۶۷-گونه شناسی خریداران جوان در مراکز خرید شهری •
۶۸-علل گرایش به مدگرایی در جوانان و پیامدهای آن •
۶۹-بررسی فعالیتهای مذهبی جوانان در وقت فراغت •
۷۰-آسیب شناسی امکانات و فضاهای گذران اوقات فراغت و راههای بهینه سازی آن جهت بهره مندی جوانان
۷۱-آسیب شناسی الگوها و شیوه های نوین گذران اوقات فراغت و ارائه راهکارهای مواجهه با آن
۷۲-ارزیابی سیاستها و برنامه های اوقات فراغت جوانان در ایران: موفقیتها و ناکامی ها

خرده فرهنگ جوانان و گروه مرجع